رسوبات یخچالی
یخچال ها طی حرکت کند خود در سطح زمین نوع خاصی از فرسایش را ایجاد میکند و رسوبات مواد فرسایش یافته با ویژگی های خاص تولید می کند که باید مورد توجه قرار گیرد.
تفاوت مهم رسوبات یخچالی و رسوبات آبی این است که رسوبات یخچالی از لحاظ دانه بندی جورشدگی کمتری از رسوبات ابی دارند.مواد یخچالی که بعدها تحت تاثیر رودخانه ها قرار گرفته اند ،برخلاف رسوبات آبی فاقد طبقه بندی و لایه بندی می باشند و مخلوط ناهمگنی از سنگها و مواد تشکیل دهنده سطح زمین که در پایین و اطراف بستر یخچال پراکنده هستند می باشند.آنها معمولا حاوی سنگهای گرد شده در اندازه سنگریزه هستند که متشکل از رس،ماسه،شن یا قطعات سنگهای تجزیه شده و مواد نرم تری که در مسیر حرکت یخچال قرار داشته اند می باشند. این مواد یخ نهشته(till ) نام دارند.
رسوباتی که توسط یخچالهای قاره ای ایجاد می شوند وسیع و گسترده اند.تا حدی که می توانند هزاران کیلومتر مربع تا عمق زیاد را بپوشانند.یخ نهشته های یخچالی شباهت زیادی به رسوبات یخچالی نهشته در دریاچه ها و رودخانه ها دارند که حاوی رس،ماسه و شن هستند.
نهشته های یخچالی هیچ ارتباطی با سنگهای زیرین خود ندارند زیرا از مسافتهای دور یا نزدیک به محل کنونی خود منتقل شده اند.
نفوذپذیری یخ نهشته ها در برابر آب به میزان رس موجود در آن بستگی دارد.ممکن است طبقات شن و ماسه ای که در اکثر رسوبات یخچالی یافت می شود آبدار بوده،به عنوان منبع آب و از طریق حفر چاههای سطحی مرتبط باهم مورد استفاده واقع شوند.اندازه و پراکندگی این طبقات شن وماسه ای نامنظم است.
نمونه رسوبات یخچالی قدیمی در شیرکوه یزد،اشترانکوه لرستان و ارتفاعات البرز شناسایی شده است.
لایه های شنی رسوبات یخچالی به عنوان مصالح راه سازی مورد استفاده قرار میگیرد.ماسه های یخچالی برای سیمانکاری و تهیه بتن مناسب هستند و بعضی از شن های موجود در رسوبات یخچالی مصالح خوبی برای ساخت بتن هستن.
ماهنامه علمی تخصصی زمین شناسی گلستانیت